Кыргызстан Борбор Азия өлкөлөрүнүн ишенимге негизделген тыгыз кызматташтыгын жана коопсуздук боюнча бирдиктүү аракеттерин колдойт. Бул тууралуу Кыргызстандын атайын жана ыйгарым укуктуу элчиси, Улуттук стратегиялык изилдөөлөр институтунун башкы эксперти Данияр Сыдыков Ташкентте өтүп жаткан VIII Борбор Азия эксперттик форумундагы сөзүндө билдирди. Ал акыркы жылдарда Борбор Азияда оң өзгөрүүлөргө жана интеграциялык процесстерге күчтүү түрткү берген лидерлердин саясий […]
Кыргызстан Борбор Азия өлкөлөрүнүн ишенимге негизделген тыгыз кызматташтыгын жана коопсуздук боюнча бирдиктүү аракеттерин колдойт. Бул тууралуу Кыргызстандын атайын жана ыйгарым укуктуу элчиси, Улуттук стратегиялык изилдөөлөр институтунун башкы эксперти Данияр Сыдыков Ташкентте өтүп жаткан VIII Борбор Азия эксперттик форумундагы сөзүндө билдирди.
Ал акыркы жылдарда Борбор Азияда оң өзгөрүүлөргө жана интеграциялык процесстерге күчтүү түрткү берген лидерлердин саясий эркин өзгөчө баса белгиледи. Кыргызстандын Президенти Садыр Жапаровдун чек ара маселелерин чечүү боюнча саясий чечкиндүүлүгү региондук коопсуздукту бекемдөөгө чоң салым кошконун айтты. Ошондой эле Өзбекстан президенти Шавкат Мирзиёевдин реформалары жана жакшы коңшулук саясаты аймактагы тоскоолдуктарды жоюп, өз ара ишенимди арттырганын белгиледи.
Сыдыков аймактык биримдиктин маанилүү таянычы катары Достук, жакын коңшулук жана кызматташтык жөнүндө келишимди, ошондой эле лидерлердин консультациялык жолугушууларын атады. Ал Кыргызстанды БУУнун Коопсуздук Кеңешинин убактылуу мүчөлүгүнө шайлоодо бирдиктүү колдоо көрсөтүү — региондун бөлүнгүс биримдигинин символу болорун кошумчалады.
Экономикалык багытта ал өз ара соода көлөмүн жана инвестицияны көбөйтүү, чек арадагы өнөр жай жана соода зоналарын түзүү, бирдиктүү туристтик визаны киргизүү, логистикалык коридорлорду өнүктүрүү жана санарип сооданы кеңейтүү боюнча сунуштарды берди.
«Саясий диалог күчтүү, бирок экономикалык кооперация дагы артта. Калкыбыз 80 миллиондон ашык — бул чоң рынок. Калктын өсүшү экономикага күч берет, эгерде аны билим берүү, саламаттык сактоо жана жумуш орундарын түзүү коштосо. Биз бири-бирибизден көп сатып алып, көп инвестиция кылган сайын аймак биргелешип байыйт», — деди ал.
Сыдыков жасалма интеллект жана электрондук соода жаңы мүмкүнчүлүктөрдү ачып жатканын белгилеп, бирдиктүү стратегия керектигин айтты: технологиялардын шайкештигин камсыз кылуу, маалыматты коргоо, санариптик экономиканы туруктуу өнүктүрүү.
Ошондой эле 2025-2027-жылдарга карата өнөр жай кооперациясынын планына чек арадагы индустриалдык- соода зоналарын киргизүү сунушталды: Баткен–Фергана, Худжанд–Ош, Жалал-Абад–Андижан.
Ал логистика өндүрүш, соода жана инвестиция үчүн негизги фактор экенин белгилеп, Кытай–Кыргызстан–Өзбекстан жолу, Трансафган жана Транскаспий коридорлору экономикалык көз карандысыздыкка жол ачаарын айтты. Анын пикиринде, европалык үлгүдөгү мультимодалдык оператор түзүү жүк ташууну тездетип, арзандатмак.
Климаттык өзгөрүүлөр боюнча региондук демилгелерге токтолуп, жашыл технологиялар, тоо саммиттери жана аймактык экологиялык фонддор экономиканын жаңы өбөлгөлөрү боло аларын белгиледи. Ошондой эле билим берүү кызматташтыгын кеңейтүү үчүн Борбор Азия ректорлор форумун өткөрүүнү сунуштады.
Афганистан боюнча Сыдыков «Борбор Азия + Афганистан» форматында бирдиктүү стратегия иштеп чыгууну, транспорт, соода жана энергетика тармактарында кызматташууну күчөтүүнү зарыл деп эсептеди.
«Борбор Азия күчтүү геосаясий субъектке айланышы үчүн ишенимди бекемдөө, прагматикалык саясат жүргүзүү жана биргелешкен стратегиялык аракеттер зарыл», — деп сөзүн жыйынтыктады.
Булак: «Кабар» маалымат агенттиги
